Οι επτά πληγές του ελληνικού φορολογικού συστήματος

Η Καθημερινή (16/10/10)

Tου Bασίλη Bύζα*

Σε μια εποχή που η προσέλκυση επενδύσεων έχει κρίσιμη σημασία για την Ελλάδα, το φορολογικό μας σύστημα εξακολουθεί να θεωρείται εχθρικό για τις επιχειρήσεις. Η κατεύθυνση αυτή όχι μόνο δεν άλλαξε αλλά σε αρκετά σημεία επιδεινώθηκε μετά την πρόσφατη φορολογική μεταρρύθμιση του Απριλίου (Ν. 3842/2010).

Το κλίμα αυτό θα μπορούσε να αντιστραφεί μέσα από μια ριζική αναθεώρηση του τρόπου που αντιμετωπίζει το φορολογικό μας σύστημα τις επιχειρήσεις, με προτεραιότητα στην απλότητα, τη σταθερότητα, τον εκσυγχρονισμό και την εναρμόνιση με διεθνείς τάσεις και πρακτικές. Κυρίως όμως με την εμπέδωση σχέσης εμπιστοσύνης.

Υπάρχουν επτά βασικά σημεία που με την εμπειρία μας θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε βασικά αντικίνητρα για μια επιχείρηση που θα ήθελε να επενδύσει κεφάλαια στην Ελλάδα και αντίστοιχες λύσεις για τη γρήγορη αντιμετώπισή τους, που θα αποτελέσουν το έναυσμα για την αντιστροφή του κλίματος.

– Ο υψηλός συντελεστής 40% στα διανεμόμενα κέρδη: Οσο και αν στην Ελλάδα θεωρήθηκε ότι η ύπαρξή του αποτελεί κίνητρο για επανεπένδυση κερδών, ισχύει μάλλον το αντίθετο, έχει δοθεί δηλαδή απλώς ένα ισχυρό μήνυμα στις αγορές ότι η εταιρική φορολογία στην Ελλάδα αυξήθηκε σημαντικά.

Μια μείωση του εταιρικού φόρου στο 20%, όπως έχει εξαγγελθεί αλλά για τα συνολικά κέρδη μιας επιχείρησης, αποτελεί μια καλή αρχή: η εξυπηρέτηση της πολιτικής για μια βαρύτερη φορολόγηση των μετόχων για κέρδη που δεν επανεπενδύονται, εφόσον αυτή αποτελεί προτεραιότητα της κυβέρνησης, θα μπορούσε να ικανοποιηθεί πολύ πιο εύκολα και αποτελεσματικά από έναν φόρο μερισμάτων (με τη μορφή παρακράτησης) ούτως ώστε να μην πλήττεται η εταιρεία αλλά μόνο ο μέτοχος φυσικό πρόσωπο.

– Η αβεβαιότητα. Πάνω απ’ όλα αυτό που δεν θέλει οποιοσδήποτε διοικεί μια επιχείρηση είναι εκπλήξεις στο φορολογικό περιβάλλον.

Κανείς δεν λέει ότι δεν μπορεί να γίνονται αλλαγές, αλλά αυτές θα πρέπει να μη γίνονται σε τόσο συχνά διαστήματα, να είναι καλά μελετημένες και, κυρίως, να δίδεται ένα διάστημα προσαρμογής. Αυτό είναι σημαντικό αν λάβουμε υπόψη τη σχεδόν αναδρομικότητα που έχουν οι αλλαγές στη χώρα μας, όταν σχεδόν κάθε Δεκέμβριο ψηφίζεται φορολογικό νομοσχέδιο που αφορά και τα κέρδη της χρήσης της χρονιάς που ήδη λήγει. Αυτό θα μπορούσε συμβολικά να καθορισθεί και νομοθετικά ως γενικός κανόνας.

– Η γραφειοκρατία. Τα λόγια περιττεύουν. Η πρόσφατη νομοθέτηση της κατάργησης του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων (ΚΒΣ) από 1.1.2012, είναι μια καλή αρχή, εφόσον πραγματοποιηθεί με γενναίο τρόπο και όχι απλώς με μεταφορά των σχετικών διατάξεων σε άλλους νόμους.

– Η οριζόντια εφαρμογή μέτρων κατά της φοροδιαφυγής και για υγιείς επενδυτές. Υπάρχουν, για παράδειγμα, πολλές περιπτώσεις όπου το πολυδιαφημισμένο (και ενδεχομένως επιτυχημένο κατά το ένα σκέλος) μέτρο του φόρου 15% στα ακίνητα των offshore πλήττει και επιχειρήσεις που κάθε άλλο παρά offshore είναι. Ενδεικτική πρόταση: απαλλαγή από τον φόρο 15% σε κάθε περίπτωση όπου αποδεικνύεται ότι δεν υποκρύπτεται αδήλωτη ιδιοκτησία Ελλήνων φορολογουμένων. Πρέπει επίσης να αποσαφηνισθεί επειγόντως ο τρόπος εφαρμογής των πρόσφατων μέτρων του Ν. 3842/2010 για τους φορολογικούς παραδείσους, γιατί δημιουργεί τεράστια ασάφεια στην αγορά και κυρίως στις υγιείς επιχειρήσεις.

– Το καθεστώς φορολογικών ελέγχων. Μας είναι πολλές φορές δύσκολο να εξηγήσουμε σε ξένους οικονομικούς διευθυντές ότι όταν μια επιχείρηση ελέγχεται φορολογικά στην Ελλάδα, δεν είναι δυνατόν να κριθεί σχεδόν ποτέ ειλικρινής. Πρόταση: Μακάρι μια σωστή εφαρμογή του μέτρου ελέγχου από ορκωτούς ελεγκτές να αποτελέσει το έναυσμα για αλλαγή αυτής της νοοτροπίας. Για παράδειγμα, οι χρήσεις για τις οποίες εκδίδεται «καθαρό» φορολογικό πιστοποιητικό από τους ορκωτούς ελεγκτές να θεωρούνται περαιωμένες και οι έλεγχοι από τις φορολογικές αρχές να είναι δειγματοληπτικοί και κατ’ εξαίρεση.

– Η μη έκπτωση πολλών καθ’ όλα επιχειρηματικών δαπανών. Οικονομικοί διευθυντές και προϊστάμενοι λογιστηρίου των μεγάλων ελληνικών εταιρειών έχουν να διηγηθούν πλήθος ιστοριών για καθ’ όλα πραγματικές και αυτονόητες δαπάνες που οι φορολογικοί ελεγκτές δεν αποδέχονται. Πρόταση: να προσδιορισθεί νομοθετικά το φορολογητέο κέρδος βάσει των λογιστικών αποτελεσμάτων της επιχείρησης, με μια απλή και περιοριστική απαρίθμηση κάποιων κατ’ εξαίρεση μη εκπεπτέων δαπανών, αντί για το αντίθετο που στην ουσία ισχύει σήμερα.

– Οι μεγάλες καθυστερήσεις για την επιστροφή φόρων από το Δημόσιο (π.χ. ΦΠΑ, αλλά και προκαταβολές φόρου εισοδήματος) αποτελούν μια έμπρακτη δυσφήμηση για το επιχειρηματικό περιβάλλον στη χώρα μας. Η παρούσα κρίση δεν αποτελεί δικαιολογία καθώς το ίδιο καθεστώς ίσχυε λίγο-πολύ και στο παρελθόν. Πρόταση: η οδηγία για απαρέγκλιτη εφαρμογή του νόμου που προβλέπει προθεσμίες για επιστροφή φόρων και η επιβολή τόκων υπερημερίας από την πρώτη μέρα καθυστέρησης, όπως επιτάσσει η θεμελιώδης αρχή της ισότητας στις σχέσεις με το Δημόσιο.

* Partner, Tax & Legal της PwC.

Πηγή: kathimerini

 

Advertisements
This entry was posted in Επιλογές and tagged , , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s